• Yazı Boyutu:
  • A+
  • A-

BM Engelli Hakları Bildirgesi Işığında Engelliliğin Önlenmesi

Tarih: 25 Haz 2014
(123). kez Okundu
BM Engelli Hakları Bildirgesi Işığında Engelliliğin Önlenmesi

Bilindiği gibi engellilik ya da süreğen hastalıklar istenmeyen evrensel olgulardır. Bunların çözümü de bütün insanlara düşmektedir, öyle ise el ele verip işbirliği yaparak çözüm yollarını bulmak hepimizin görevi olmalıdır. Bu alanda her kesin görgüsünü, bilgisini, deneyimlerini, tıbbi bilgilerini, tıbbi teknolojilerini, ilaç ve medikal araç ve gereçlerini, ayrıca özel eğitim metotlarını engellilikten korunma yollarını yani bu alanda elde ettiklerini BM Engelli Hakları Sözleşmesi çerçevesinde elde ettiği ne kadar bilgisi varsa, dil, din, milliyet, renk, ırk, cinsiyet vb.. farklılıklarını gözetmeksizin ilgili taraflara aktarmalıdır.

BM Engelli Hakları Bildirgesinde yazılı olan Hakların tümünün eksiz olarak tüm uluslarca uygulanmaya konulması da gerekmektedir. Herkes bunu bilmelidir ki uygulanmayan bir BM Engelli Hakları Sözleşmesi kağıt üzerinde kalmaya mahkumdur. Öyle ise BM Engelli Hakları sözleşmesinin hayata geçirilmesi zorunludur, her devlet BM ile işbirliği yaparak bu hakların uygulanması için iç hukuklarında da yasal mevzuatlar oluşturmalıdır.

BM tıpkı UNİCEF gibi Özürlülüğün önlenmesini sağlayacak bağımsız bir koordinasyon Kurumu oluşturmalıdır. Belli bir eylem planı içerisinde engelliliğin önüne geçilmelidir. BM de Devletlerin bu alanda yaptıklarını izlemeli ve rapor tutmalı devletlerin verdiği resmi raporlarla, STK’ların sunduğu gölge raporların da ki eksiklikleri denetlemelidir.

Ayrıca BM Engelliler İhtiyari Sözleşmelerini imzalayan devletlerin bu sözleşmeyi uygulamaya geçirmelerini özendirmelidir.

Günümüzde bilimde teknolojide baş döndürücü hızda gelişmeler yaşanmaktadır. Tıp bilimde de, Tıbbı teknolojilerde de tıp alanın da ki enformasyonda da aynı hızlı tempo yaşanmaktadır. Ne yazık ki engelliliğin önlenmesin de bunlara paralel bir başarı sağlanamamaktadır. Bu başarısızlıkların neler olduğu üzerinde herkes üzerine düşeni vakit geçirmeden yerine getirmelidir. Özellikle devletleri BM Engelli Hakları Sözleşmesi çerçevesinde bu alanda motive etmek gerekmektedir.

Engelliğin ve süreğen hastalıkların önlenmesinde en ucuz ve en kısa yol koruyucu hekimlik kurumlarının yeterli olmasıdır. Devletler rasyonel olarak bu alana eğilmeli ve yeterli kaynak ayırmalıdır.

Bazı devletlerin üstün çalışmaları sonucunda kendi toplumlarında engellilik oranlarını minimum seviyelere indirebilmişlerdir. Bu başarılarını sağlayan faktörler şunlardır,

ü Toplumun bu alanda organize edilmesi,

ü Gerekli olan finans kaynağının ayrılması,

ü Bu konuya ait yasal mevzuatın çıkarılması,

ü İlgili kurum ve kuruluşların oluşturulması,

ü Nitelik ve nicelik açısından yetişmiş personelin bulundurulması,

ü Toplumun bilinçlendirilip, farkındalığının artırılması

Bize göre de engelliliğin önlenmesinde aşağıdaki faktörler önemlidir;

ü Evlenecek ana baba adaylarına bu konuda yeterli bilgi verilmelidir.

ü Anne adayları gebe kaldıkları andan itibaren, engellilik alanında bilgilendirilmeli, bu dönem içinde gerekli tetkikler yapılmalı riskli gebelik hallerinde ikinci üçüncü basamak sağlık kurumlarına yönlendirilmelidir.

ü Doğumlar mutlaka donanımlı hastanelerde yapılmalıdır.

ü Doğum öncesi bakım merkezleri yaygınlaştırılmalıdır.

ü Doğum esnasında ve ilk 48 saat içerisinde bebek ve annenin her türlü tıbbı tetkikleri yapılmalı, engelli ve özürlülük riski taşıyan durumlar ve şüpheli vakalar takip edilmeli, her türlü tıbbi müdahale vakit geçirilmeden yapılmalıdır. Engelliliğin %85’İnin Doğum esnasında ve doğumu izleyen 48 saat içerisinde olduğu görülmektedir.

ü Doğum sonrası anne ve bebek bakım merkezler kurularak yaygınlaştırılmalıdır. Annenin ve bebeğin ihtiyacı olan her türden ekonomik, sosyal, psikolojik ilaç mama beslenme gereksinimleri karşılanmalıdır. Demir, folik asit, iyot eksikliği desteği yanında D vitamini sağlık bakanlıklarınca ücretsiz verilmelidir. Yoksul, bebekli annelere de her türlü destek verilmelidir.

ü Yasal tarama tetkik ve izleme yapılmalıdır. Aşılar zamanında yapılmalı ve kaliteli aşılar kullanılmalıdır.

ü Gelişimsel bozukluklar görüldüğünde hemen özel eğitime yönlendirilmelidir.

ü Trafik kazalarının minimuma indirilmesi sağlanmalıdır.

ü İş kazalarını önüne geçilmelidir. Bu alanda iş güvenliği yasaları çalışanları kazalardan koruyacak şekilde güncellenmeli ve sıkı tedbirler alınmalıdır.

ü Yerel yönetimler engelliliği önleyecek her türlü tedbiri şehir planlamalarında ve yapılaşmalarında önceliğe almalıdır.

ü Ev içi kazalarının önlenmesi için imar planlarında yasal mevzuatları dikkatli uygulamalıdır.

ü Savaş ve terörün önüne geçilmeli, ateşli silah satışları engellenmeli kara mayınlarının kullanılmasının önüne geçilmeli, çocuk askerliği suç sayan yasalar uygulanmalıdır.

1999 yılı 1. Özürlüler Şurasında engelliğin önlenmesi gerekli çalışmalar yapılarak Sağlık Bakanlığının engelliliği önleyecek tüm tedbirleri alacağı da kararlaştırıldı.

Alınan kararlar:

1- Özürlülükle mücadele ve koordinasyon merkezlerinin kurulacağı

2- Özürlülükle ilgili tanı, tarama ve takip merkezlerinin kurulacağı

3- Özürlülükle ilgili bakım ve koordinasyon merkezlerinin kurulacağı

4- Sağlık Bakanlığının özürlülüğün önlenmesi konusunda yasal mevzuatın çıkartılacağı belirtilmişti

Başta Sağlık Bakanlığı olmak üzere bütün taraflar engelliliğin önlenmesi için üzerlerine düşen görev ve sorumluluklar yerine getirecek olursa ülkemizde engellilik minimum seviyeye indirilecektir. İnsanımız bu sayede daha sağlıklı ve üretken olacak toplumumuz da engellilik konusunda daha az kaynak ayıracaktır.




(*)
(*)
Yorumunuz: (*)